شهمردان بن أبى الخير رازى
110
روضة المنجمين ( فارسى )
مثالش : سهم سعادت بروز [ از ] آفتاب 0 يط يح « 1 » قمر ج ط ل اندر برج آفتاب نگه كرديم تا آخر ى مب « 2 » بمانده بوذ و از ميان او تا بقمر ب « 3 » برج و قمر [ از برج ] ط ل بريذه بوذ برهم گرفتيم حاصل آمد [ ب كى يب ] و طالع برج دلو بود يه ن [ برافزوديم حاصل آمد ] ج و ل « 4 » از اول دلو سه برج بيفزوديم و دور بيفكنديم « 5 » سهم السعاده در ثور بوذ و ب « 6 » . و بوجهى ديگر ازين بهتر آنست كه آن ستاره كه ازو برخواهى گرفتن بجايگاه اول بنه ببرج و درج و دقيقه و آن ستاره كه تا به دو برخواهى گرفتن بجايگاه دوم ، و آن برج كه ازو بخواهى افكندن ( 97 ) بجايگاه سوم پس جايگاه اول از دوم بيفكن و جايگاه اول باطل گردان و آنچ از جايگاه دوم مانده بود بر سوم فزاى و بنگر تا چه يا بى از برج و درج و دقيقه كه سهم آنجا بود . مثالش « 7 » : هم از آنكه گفتيم شمس بجايگاه اول ( ؟ ؟ ) قمر بجايگاه دوم ( ؟ ؟ ) طالع بجايگاه سوم ( ؟ ؟ ) اول از دوم بيفكنديم بماند ( ؟ ؟ ) بر سوم فزوديم برآمذ ، بعد وضع دور ( ؟ ؟ ) و از اينجا معلوم شذ كه سهم السعادة در ثور است و ب ( - 6 درجه و 2 دقيقه ) اما آنچ كيا كوشيار در مجمل الاصول ياذ كرده است سهم السعادة و سهم الغيب است و ديگر سهمها چنان همىفرمايذ كه از خذاوندان خانه تا درجه آن خانه برگيرى و از درجه طالع بيفكنى . روز و شب يكسان ، الا سهم الابا كه بروز از شمس تا زحل برگيرند و بشب مخالف ، و سهم بنده و پرستار از عطارد تا قمر روز و شب يكسان و سهم تزويج مردان بروز و شب از شمس تا زهره ، و زنان را بروز و شب از زهره تا شمس ، و افكندن همه از درجه طالع بوذ و ديگر سهمها چون سهم المال و الاخوّة و السفر بدان گونه كه ياذ كرديم از خداوند خانه [ كى ] دليل است [ تا درجه خانه هم ] .
--> ( 1 ) . نسخه قاهره : « ج يط نح » ( 2 ) . نسخهء قاهره : « ى ب » ( 3 ) . نسخهء قاهره : « هب » ؟ ( 4 ) . نسخهء ملك : « ج و ب » ( 5 ) . قبل از « بيفكنديم » اضافه كردهاند « بيفروديم و دور بيفكنديم » ( 6 ) . اين مثال در نسخهها افتادگى داشت و درست خوانده نمىشود . ( 7 ) . در اين مثال نيز نسخهها با هم اختلاف داشتند . ( 98 )